
Antiphonitis Kilisesi
Antiphonitis Kilisesi Girne / Kuzey Kıbrıs Adını "Cevap Veren İsa" anlamındaki Yunanca sözcükten alan Antiphonitis Kilisesi , Girne'nin doğusunda, Esentepe kasabasına 8 km uzaklıkta sarp bir vadinin içine gizlenmiş duruyor. Oraya giden yol bile başlı başına bir deneyim: dar, virajlı, etrafı çam ve zeytin ağaçlarıyla çevrili. 12. yüzyılın sonlarında inşa edilen bu yapı, ada genelindeki diğer Bizans kiliselerinden belirgin biçimde ayrılıyor. Peki bu farkı yaratan nedir? Her şeyden önce mimarisi. Kilise, sekiz sütun üzerine oturan yuvarlak bir kubbeyle tasarlanmış; bu düzenleme, dönem için oldukça alışılmadık bir tercih. İnşaat sırasında yerel ustaların ve sanatçıların görev aldığı düşünülüyor; yapıdaki özgün dokunuşlar da bunu destekler nitelikte. Kilise daha sonra büyütülmüş: 14. ve 15. yüzyıllarda , Lüzinyan hanedanının egemenliği döneminde yapıya beşik tonozlu bir narteks ve revak eklenmiş. Bu ekler, Bizans özüyle Batı Hristiyan mimari anlayışının buluştuğu nadir örneklerden birini ortaya koyuyor. Farklı dönemlerin izlerini aynı anda taşıyan çok az yapı var; Antiphonitis bunlardan biri. Duvar Resimleri ve Pandakrator Freski İçeriye girdiğinizde ilk dikkatinizi çekecek şey, duvarları kaplayan aziz betimlemeleri. Bu sahnelerin İncil anlatılarından ilham aldığı düşünülüyor; figürlerin yüz ifadeleri, renk seçimleri ve kompozisyon biçimi Bizans ikonografisinin tipik özelliklerini taşıyor. Kubbenin tam ortasında ise Pandakrator İsa freski yer alıyor; "Her şeyin hükümdarı" anlamına gelen bu ikonografik tema, Bizans kiliselerinde kubbeye yerleştirilirdi, böylece tanrısal bakış tüm mekânı kuşatırdı. Ne yazık ki bu resimlerin bir kısmı günümüze sağlam ulaşamamış. Kıbrıs'ın 1974 sonrasında yaşadığı siyasi bölünme sürecinde bazı freskler zarar görmüş, bir bölümü de kaçakçılar tarafından duvardan koparılarak uluslararası piyasalara satılmış. Yıllarca süren hukuki mücadeleler sonucunda bu parçaların bir kısmı geri kazanılmış olsa da iz bıraktığı tahribat hâlâ görülebilir durumdadır. Antiphonitis Kilisesi Nerede? Kilise, Girne iline bağlı Esentepe kasabasından yaklaşık 8 km güneye gidilerek ulaşılan bir vadide yer alıyor. Yol boyunca yönlendirme tabelaları mevcut; ancak araç kiralamak ziyareti çok daha kolay kılıyor. Toplu taşımayla ulaşım oldukça kısıtlı olduğundan kendi aracınızla gitmeniz tavsiye edilir.

















