Alaçatı Yel Değirmenleri

Kirli Çıkı Sanat Galerisi, Alaçatı'nın kalbinde konumlanan, sanat atölyesi ile antika ve nostaljik objelerin bir arada sergilendiği çok yönlü ve özgün bir kültür mekanıdır. Sanatçı Erdem Yalçın tarafından işletilen galeri; ahşap objeler üzerine yapılan özgün illüstrasyonlar ve kültürel mirasın yaşatılmasına yönelik çalışmalarıyla Ege'nin en dikkat çekici sanat durakları arasında gösterilmektedir. Mekanın içi, el yapımı süsler, yağlı boya resimler, bakır eşyalar, eski fincan takımları ve kanaviçe işlemeler gibi nostaljik parçalarla donatılmış olup ziyaretçilere adeta zamanda bir yolculuk sunar. Erdem Yalçın'ın doğa ve insan ilişkisini işlediği ahşap eserler, bu eşsiz atmosferin merkezinde yer almakta ve galeriye özgün bir kimlik kazandırmaktadır. Galerinin arka bölümünde yer alan huzurlu ve gölgeli bahçe kafesinde kahve ile ev yapımı limonata gibi içeceklerin keyfini çıkarmak mümkündür. Mekan, Tripadvisor platformunda gezginlerin favorileri arasına girerek 'Travellers' Choice' ödülüne layık görülmüştür. Giriş ücreti bulunmayan galeri, sanata ve nostaljiye meraklı her ziyaretçi için Alaçatı'da mutlaka uğranılması gereken adresler arasındadır.

Alaçatı'nın ruhunu ve tarihsel kimliğini en güçlü biçimde yansıtan Eski Taş Evler Bölgesi, dar kaldırım taşlı sokakları, begonvillerle bezeli pencereleri ve kendine özgü mimarisiyle kasabanın en ikonik köşesini oluşturmaktadır. 19. yüzyıldan kalma Rum mimarisinin en seçkin örneklerini bünyesinde barındıran bu bölge, Türkiye'nin Ege kıyısında tarihi dokusu en iyi korunmuş yerleşim alanlarından biri olarak kabul görmektedir. Evler, bölgeye özgü 'Alaçatı taşı' olarak bilinen beyaz tüf taşından inşa edilmiş olup yazın serin, kışın ise sıcak bir yaşam ortamı sunmaktadır. Mavi, yeşil veya beyaz boyalı ahşap cumbalar sokaklara renk ve karakter katarken yapıların büyük çoğunluğu koruma altında tutularak aslına sadık restorasyonlarla butik otel, kafe ve butik mağazaya dönüştürülmüştür. Bölgenin ana damarı olan Kemalpaşa Caddesi boyunca ünlü restoranlar ve tasarım dükkanları sıralanırken Hacı Memiş Mahallesi antikacıları ve sanat atölyeleriyle yerel dokuyu yaşatmaya devam etmektedir. Eskiden kilise olarak hizmet veren Pazaryeri Camii ise içindeki mozaikler ve taş işçiliğiyle bölgenin çok kültürlü ve katmanlı tarihini gözler önüne sermektedir. Bölgeye giriş ücretsizdir; ziyaret için sabahın erken saatleri, kalabalıktan uzak ve en dingin deneyimi yaşamak açısından ideal tercih olarak öne çıkmaktadır.

İzmir ili Çeşme ilçesi, Alaçatı beldesi Sakarya Sokak'ta yer alan Pazaryeri Camii, Alaçatı'nın en özgün tarihi yapılarından biri olarak öne çıkmaktadır. 1874 yılında mimar Yuhannis Halopas tarafından inşa edilen yapı, Ayios Konstantinos Kilisesi olarak hizmete açılmış; Aziz Meryem'in adına da atıfla 'Meryem Kilisesi' olarak da anılmaktadır. Rumlar için inşa edilen üç büyük kiliseden biri olan bu yapı, günümüze ulaşabilen tek kilise olma özelliğiyle hem mimari hem de tarihsel açıdan son derece kıymetlidir. Cumhuriyet'in ilanından sonra camiye dönüştürülen yapı, bu süreçte kilisenin özgün dokusuna büyük bir özen gösterilmesiyle iki inancı aynı çatı altında buluşturmaya devam etmektedir. Üç nefli bazilikal plana sahip yapı, yığma moloz taş tekniğiyle inşa edilmiş olup tonozlu üst yapısı orta nef üzerinde beşik, yan nefler üzerinde sundurma çatı ile örtülmüştür. İki katlı narteks bölümü galerileriyle kuzey ve güney neflere kısmen uzanır; özgün ikonostasis korunmuş, güney yöne bir mihrap eklenmiştir. Dışarıdan girilen tek şerefeli kesme taş minaresi sonradan ilave edilmiştir. Alaçatı Belediyesi öncülüğünde 2009-2010 yılları arasında gerçekleştirilen kapsamlı restorasyon çalışmalarıyla ikonalar, dini tasvirler ve altar bölümü gün yüzüne çıkarılmış; yapı hem ibadet mekânı hem de canlı bir kültürel miras alanı olarak ziyaretçilere ücretsiz biçimde kapılarını açmaktadır.